Все словари

elektrovoz [elek'travoz] isim rus

Elektrotexnika. Elektrik qüvvəsi ilə işləyən lokomotiv. □ Elektrovoz istehsalı. İlk elekrovozu 1879-cu ildə amerikalı Tomas Edison ixtira etmişdir.

element [element] isim latın

1. Kimya. Adi kimyəvi üsullarla öz tərkib hissələrinə ayrıla bilməyən, digər mürəkkəb maddələrin isə tərkib hissəsi olan bəsit maddə. □ Mendeleyevin elementlərin dövri sistemi.
2. Fizika. Kimyəvi enerji hesabına yaradılan zəif elektrik qüvvəsi mənbəyi olan cihaz. □ Quru element. Qalvanik element.
3. Tamın, bütövün tərkib hissəsi. □ Badama-bənzər naxış elementi.
4. Hər hansı bir maşının, qurğunun, mexanizmin əsas hissəsi.
5. Adam, şəxs, ünsür.

elementarlıq [elementarrıx] isim

Bəsitlik, sadəlik, ibtidailik.

elevator [elevator] isim latın

1. Böyük taxıl tədarükü məntəqələrində, dəmiryol stansiyalarında, limanlarda və s.-də tikilən, taxılı qaldırmaq, qurutmaq, saxlamaq üçün müvafiq qurğuları olan çox böyük anbar. □ Taxılı saxlamaq üçün ən yararlı anbar elevatordur.
2. Yükü arası kəsilmədən nəql edən qaldırıcı mexanizm. □..İki gənc fəhlə rotora yaxınlaşıb elevatorları hazırlayır. (M.İbrahimov).

elə¹ [elə] əvəzlik

1. O cür, o təhər, o sayaq. □ Elə tikə götür ki, uda biləsən.(Atalar sözü). Oğru elə bağırdı, doğrunun bağrı yarıldı! (Atalar sözü).
2. O dərəcəd, o şəkildə. □ Oğru elə bağırdı, doğrunun bağrı yarıldı. (Atalar sözü).
3. O tərəfə, o yana, o səmtə. □ Mən belə gəldim, o elə getdi.
4. İsim kimi: elələr(i) şəklində – o cür adamlar. □ "İnsanlar içərisində elələri də vardır ki, iman gətirmədikləri halda: "Biz Allaha və qiyamət gününə iman gətirdik",- deyirlər." (Bəqərə surəsi).
5. “də” ədatı ilə – o cür də, o qaydada, o tərzdə, olduğu kimi. □ Necə biçərsən, elə də tikərsən. (Atalar sözü). Necə idisə, elə də qalıb.
6. “ki” bağlayıcısı ilə – o zaman ki, necə ki, onda ki mənalarında zaman anlayışı verir. □ Elə ki, qəti qərara gəldi, fikrindən dönməzdi. (M.İbrahimov).

elə² [elə] ədat

1. Aid olduğu sözün mənasını dəqiqləşdirir. □ Elə bu saat çağırtdır. Elə özü də bu işi görmək istəyirdi. Xoruz elə xoruzdur, nə qocası, nə cavanı?! (Atalar sözü). Yaxşı elə yaxşıdır. (Atalar sözü).
2. Ancaq, təkcə, yalnız, məhz mənasında. □ Məsumə xanıma da elə bu söz lazım idi. (P.Makulu).

elə-belə [elə-belə] zərf

1. Havayı, müftə. □ – Bunu mənə neçəyə verirsən? – Elə-belə.
2. Məqsədsiz, qərəzsiz, ümumiyyətlə. □ Elə-belə baxmaq. Bu sözləri o, bəlkə də elə-belə, zarafatla demişdi. (M.Rzaquluzadə).
3. Sifət kimi: nə yaxşı, nə pis, babat. □ Elə-belə bir ev tikdirdi.

eləcə [eləcə] zərf

1. Olduğu kimi, dəyişmədən, necə varsa, elə. □ Zeynal bayaqdan bəri qabağındakı nimçədə doğramaq istədiyi bir parça əti eləcə qoyub əlindəki .. bıçağı yerə buraxdı. (S.Hüseyn).
2. “də” ədatı ilə bağlayıcı mənasında işlənir. □ Heydər Əliyev Fondu nəinki Azərbaycanın, eləcə də ümumdünya mədəni irsinin qorunmasına böyük əhəmiyyət verir.

eləlik [eləlix'] isim

Hal, vəziyyət, xasiyyət bildirir. □ Eləliyinə baxma, şuluq uşaqdır. (İ.Şıxlı).

eləmək [eləməx']

elətdirmək [elətdirməx']

elətmə

elətmək [elətməx'] feil

1. Etməyə məcbur etmək. □ Sonralar senzura aradan götürülsə də, qəzetçi vaxtı keçmiş yazını çap elətmək fikrindən daşınmışdı.
2. Arxaizm. Aparmaq. □ Ey badi-səba, bəndən elət yarə səlami. (Nəsimi).

el-gün [el-gün] isim

Xalq, camaat, el. □ El-gün içində biabır olmaq.

eliziya [eliziya] isim latın

Dilçilik. Səs düşümü ikinci söz saitlə başlandıqda birinci sözün axırındakı saitin düşməsi hadisəsi. Məsələn: əliaçıq - əlaçıq, Əli Əkbər - Ələkbər.

elqovan [elqovan] isim

Yayın ikinci yarısına düşən və eli dağdan arana köçməyə məcbur edən soyuq hava (çox vaxt “elqovan ay” şəklində). □ Xalq təqvimində, yay fəsli üç mərhələyə ölünür: biçin (yayın əvvəli), qorabişirən (yayın orta ayı), elqovan (yayın son ayı).