Reklam
Reklam

Coğrafiya terminləri lüğəti

qar uçqunu

Qar kütləsinin qalın qar örtüyünə malik dağ yamaclarından qoparaq ətəklərə doğru sürətli hərəkəti.

Bu zaman axına çevrilən qar kütləsi yolboyu qarşısındakı qar kütlələrini də özü ilə aparır. Q.U. dikliyi 15°-dən artıq (xüsusilə 25-30°), qar örtüyünün qalınlığı 40-50 sm-dən çox olan yamaclarda baş verə bilər. Belə uçqunun bilavasitə səbəbi güclü qar düşdükdən sonra onun alt təbəqəsinin soyuqda həddən artıq kristallaşaraq dənəvərləşməsidir – həmin kövrək təbəqə qalın qarın üst qatları üçün diyircək rolunu oynayır. Böyük Q.U.-larının önündə dağıdıcı qüvvəyə malik hava axınları yaranır. Alp dağlarında Q.U.-larına “ağ ölüm” deyirlər: onlar bəzən bütöv yaşayış məskənlərini yer üzündən silmək gücündə olur.

Coğrafiya terminləri lüğəti