Все словари

əmizmə

əmizmək [əmizməx'] feil

1. Döşdən süd verdirtmək.
2. Əmməsinə imkan vermək.

əmlak [əmlak] isim ərəb

1. Mülklər (torpaq, əkin yerləri, malikanə və s.). □ Dövlətlilərin mal, əmlakı keçir ümum camaat ixtiyarına. (Ə.Haqverdiyev).
2. Birinin sahib olduğu pula dəyər şeylərin, varın, mal və mülkün məcmusu. □ Dövlət əmlakı. Cinayətkar əmlakı müsadirə olunmaqla cəzaya məhkum olundu.

əmlik [əmlix'] isim

1. Yenicə ota düşən və eyni zamanda anasını əmən quzu, keçi. □ Gəl oturma belə tək; Kürdə bir əmlik kəsək. (M.Rahim).
2. Sifət kimi: yenicə ota düşən və eyni zamanda anasını əmən. □ Əzizim, bahar barı; Şirindir bahar barı; Kəsmə əmlik quzunu; Qoy gəlsin bahar, barı. (Bayatı).

əmma [əmma] bağlayıcı ərəb

1. Cümlələri, habelə cümlə üzvlərini (əsasən həmcins üzvləri) birləşdirərək qarşılıq bildirir.
2. Nida kimi: təəccüb, mübaliğə, istehza, kinayə bildirir.
3. Bir şeyə mane olan, əngəl törədən keyfiyyət, hal, səbəb. □ Burada bir balaca əmma var.

əmmamə [əmma:mə] isim ərəb

Bəzi Şərq ölkələrində: sarınmış uzun ağ parça, yaxud tirmə zolağından ibarət baş geyimi; sarğı; çalma, axundların və başqa ruhanilərin başlarına qoyduqları bu cür sarğı. □ Elə ki tək qaldılar, Koroğlu abanı, əmmaməni çıxardıb bir tərəfə tulladı. (“Koroğlu”).

əmmamədar [əmma:mədar] ərəb/fars

əmmaməli [əmma:məli] sifət

1. Başında əmmamə olan. □ Sonra da bir tirmə əmmaməli molla gəlib salam verdi. (Mir Cəlal).
2. İsim kimi: ruhani, molla, seyid və b.

əmmə¹ [əmmə] isim ərəb

Klassik ədəbiyyatda bibi mənasında işlənmişdir. □ Biçarə əmməm şam kimi əriyir. (S.S.Axundov).

əmmə²

əmmək [əmməx'] feil

1. Dodaq və dilin müvafiq hərəkəti vasitəsilə döşdən südü soraraq içmək. □ Quzular qoyunları əmirdilər. Uşaq anasını əmir.
2. Bir şeyi ağzına salıb sormaq, sümürmək. □ Barmağını əmmək.
3. Məcazi mənada: qidalanmaq, qüvvət almaq. □ Bahar çağı güllər günəş əməndə; Görüş təyin eləmişəm çəməndə. (M.Rahim).

əmn [əmn] isim ərəb

Klassik ədəbiyyatda əminlik, əmniyyət, asayiş, sakitlik, rahatlıq, asudəlik mənalarında işlənmişdir.

əmniyyəbaşı [əmniyəbaşı] isim

İranda: polis başçısı, jandarm başçısı.

əmniyyət [əmniyət] isim ərəb

1. Təhlükəsizlik, qorxusuzluq, əminlik, sakitlik, ictimai asayiş. □ Düşmən sərhədimizdən nə qədər uzaqda olsa, səadət və əmniyyətimiz də o qədər yaxınımızda olar. (M.S.Ordubadi).
2. Qoruyucu. □ ..Elektrik xətlərini çox diqqətlə yoxlamaq, vaxtlı-vaxtında təmir etmək və əmniyyət cihazlarının sayını artırmaq lazımdır. (M.Hüseyn).
3. İnanma, etimad, etibar.

əmniyyətli [əmniyətdi] sifət

Qorxusuz, əmin, sakit. □ Əmniyyətli yer.

əmniyyətsiz [əmniyətsiz] sifət

1. Əmniyyət və asayişi olmayan; qorxulu və təhlükəli olan. □ Əmniyyətsiz yer.
2. Etibarsız, inanıla bilməyən, bel bağlana bilməyən.