Словари
Jurnalistika terminləri lüğəti
senzura
lat. censor < censere – qiymətləndirmək, nəzərdən keçirmək
Fikir və ideyaların yayılması, informasiyanın əldə olunması, istifadə edilməsi və ötürülməsi, çap məhsullarının, teleradio verilişlərinin, kino əsərlərinin, bədii sənət nümunələrinin məzmunu və yayımı üzərində nəzarət sistemi.
S. rəsmi (açıq) və qeyri-rəsmi (gizli) formada həyata keçirilə bilər. Rəsmi S. hakimiyyət tərəfindən xüsusi olaraq yaradılmış orqanlar vasitəsilə tətbiq edilən dövlət S.-sıdır. Dövlət S.-sı diktaturalara və avtoritar rejimlərə xasdır. Lakin bəzi hallarda, məsələn, müharibə vaxtı demokratik ölkələrdə də müvəqqəti S. yeridilə bilər. Qeyri-rəsmi S. ayrı-ayrı nazirliklər, monopolist kommersiya təşkilatları, hətta rəhbər vəzifəli şəxslər tərəfindən tətbiq olunur, informasiyanın yayılmasına qeyri-qanuni qadağalar qoymaqla, iqtisadi, texniki, yaxud birbaşa zorakı üsullarla həyata keçirilir; məsələn, KİV-in istehsal və yayımını nəzarətə götürərək, satışına əngəllər törədərək onun müflisləşdirilməsi – iqtisadi S., saytlara girişin məhdudlaşdırılması, radio və televiziya yayımına süni maneələr yaradılması isə texniki S.-dır.
Həmçinin bax:
Jurnalistika terminləri lüğəti