Reklam
Reklam

Azərbaycan şəxs adlarının izahlı lüğəti

ABDURRƏZZAQ ərəb.

 mürəkkəb adların tərkibində işlənən Abdul Rəzzaq adlarının birləşməsindən (əslində abd ər-Rəzzaq) əmələ gəlmiş şəxs adıdır.

Abdurrəzzaq (bax: ad – ABDUL; RƏZZAQ) kişi adı ruzi verənin (Al- lahın) qulu anlamına gəlir. Adın təhrif olunmuş Abdulrəzzaq, Abdurəzzaq formaları da sonradan müstəqil kişi adları kimi rəsmiləşmişdir.

Azərbaycan şəxs adlarının izahlı lüğəti

ABDULSALAM ərəb.

mürəkkəb adların tərkibində işlənən Abdul Salam adlarının birləşməsindən (əslində abd əs-Səlam) əmələ gəlmiş şəxs adıdır.

Abdulsalam (bax: ad – ABDUL; SALAM) kişi adı yaratdıqlarını salamat edənin (Allahın) qulu anlamına gəlir. Adın təhrif olunmuş Abdusalam forması sonradan müstəqil kişi adı kimi rəsmiləşmişdir.

Azərbaycan şəxs adlarının izahlı lüğəti

ABDULVARİS ərəb.

mürəkkəb adların tərkibində işlənən Abdul Varis adlarının birləşməsindən (əslində abd əl-Varis) əmələ gəlmiş şəxs adıdır.

Abdulvaris (bax: ad – ABDUL; VARİS) kişi adı hər şeyə varis olanın (Allahın) qulu anlamını ifadə edir. Adın təhrif olunmuş Abdulvariz forması sonradan müstəqil kişi adı kimi rəsmiləşmişdir.

Azərbaycan şəxs adlarının izahlı lüğəti

ABEL ibrani.

abel sözündəndir. Qədim yəhudi dilində hevel, yəni nəfəs, yaxud da buxar deməkdir, dilimizə şöhrətpərəstlik və yaramaz kimi də tərcümə edilir.

Azərbaycan antroponimikasına, əsasən, 1945-ci ildən sonra birbaşa alman dilindən daxil olsa da, populyarlıq qazana bilməmişdir. Bu gün Azərbaycan dilində mövcud alınma adlar sırasına daxil olan Abel şəxs adı dilimizə birbaşa alman dili vasitəsilə keçmişdir. Azərbaycanda bu adı daşıyanlar elə də çox olmamışdır. Abel adı ilə bağlı bəzi mənbələrdə “Bibliya”dan gəlmə, mənşəyi bilinməyən adlardan biri kimi bəhs edilir. Assiriya dilində “oğul” mənasında işləndiyi göstərilir. “Bibliya”da Abel Adəm və Həvvanın kiçik oğlunun adıdır, öz qısqanc qardaşı Kain tərəfindən öldürülmüşdür, sonradan ingilis puritanları tərəfindən yüksəldilmişdir. Sonrakı iki əsr ərzində Atlantik okeanı sahillərində yaşayan insanlar övladlarına Abel adı vermişlər. Azərbaycanda Abel adına orta və yaşlı nəsil arasında nadir hallarda təsadüf edilir. Avropa ölkələrində ge- niş yayılmış kişi adlarındandır. Abel adının ingilis dilində Abe, Abie, Abu, Nab kimi törəmələri də mövcuddur. Adın daşıyıcıları arasında məşhur insanlar da məlumdur. Məsələn, hollandiyalı tədqiqatçı Abel Tasman (1603-0159). Abel adı həm də bir çox görkəmli müəlliflərin məşhur əsərlərinin məharətlə yaratdıqları, yaddaqalan qəhrəmanlarının adı olduğundan Avropada populyarlıq qazanmışdır. Məsələn, Ben Consonun “Əlkimyaçı” (1610) pyesinin uydurma qəhrəmanı Abel Draqer və Çarlz Dikkensin “Böyük ümidlər” əsərinin qəhrəmanı Abel Məqviç və s.

Azərbaycan şəxs adlarının izahlı lüğəti