Jurnalistika terminləri lüğəti

informasiyanın saxlanması

İnfor­ma­siyanın emaldan əvvəl və sonra maddi da­şıyıcılara yazılaraq hər hansı resursa daxil edilməsi.

İnformasiya arxivdə, kom­püter­də, diskdə və s.-də saxlanıla bilər.

informasiyanın sənədləşdirilməsi

Mə­­lumatın müvafiq rekvizitlərə (təsdiq edənin adı, tarix və s.) malik maddi daşıyıcı üzərində əks etdirilməsi.

İ.S. onun informasiya ehtiyatlarına daxil edilməsinin müt­ləq şərtidir.

informasiyanın sistemləşdirilməsi

informasiyanın şaquli ötürülməsi

İn­for­masiyanın bir xətt üzrə istehsalçıdan ­is­teh­lakçıya çatdırılması konsepsiyası.

Bu­na «şaquli kommunikasiya» da deyilir. İ.Ş.Ö. birbaşa qarşılıqlı ünsiyyətə imkan vermir.

informasiyanın tamlığı

Tədqiq edilən obyekt və ya prosesin hərtərəfli təsviri, onun haqqında informasiyanın bitkinliyi.

informasiya tutumu

1. Kompüterin, di­gər elektron cihazların yaddaşının həcmi.

informasiyanın idarə olunması

İnformasiya ilə iş sahəsində son məqsədə nail olmaq baxımından bütün proseslərin plan­laşdırılması, habelə onların icrasının təşkili, nəzarətdə saxlanması və qiymət­ləndiril­məsi.

Buraya hər hansı strukturun, ya­xud bütünlükdə cəmiyyətin informasiya eh­ti­yac­larının müəyyənləşdirilməsi və proqnozlaşdırılması, məlumatların əldə edil­məsi, toplanması, emalı, saxlanması, yayılması, istifadəsi və bu istiqamətdə ça­lışan kadrların idarə olunması, informasiya infrastrukturunun, texnolo­giya­la­rının inki­şafı və maliyyələşdirilməsi, informasiya təhlükəsizliyinin təmin edilməsi kimi mə­sələlər daxildir. İ.İ.O. termini 1970-ci illərdə yaranıb. İlk vaxtlar bu sahədə fəaliyyətin əsas məqsədi qərarların qəbulu prosesinə, təşkilatların öz funksiyalarını yerinə yetir­məsinə dəstək vermək olub, lakin qısa zamanda onun miqyası və sosial mahiyyəti genişlənib.

informasiyanın təsnifatı

Əldə olunma növünə və istifadə qaydasına görə məlu­matların kateqoriyalara bölünməsi.

informasiyanın toplanması

Obyektin vəziyyəti haqqında müxtəlif mənbələrdə olan məlumatların alınması və cəm­ləş­di­rilməsi.

İ.T. materialın hazırlanması ­pro­­sesinin ilkin mərhələlərindən biridir və mü­­şahidə, müsahibə, araşdırma, internet resurslarında axtarış, digər üsullarla ­hə­­­­y­ata keçirilir.

informasiyanın üfüqi ötürülməsi

Çox­kanallı interaktiv informasiya mübadiləsi konsepsiyası.

Buna «üfüqi kommuni­ka­siya» da deyilir. İ.Ü.Ö. zamanı, məsələn, sosial şəbəkələrdə istehsalçı ilə istehlakçı arasında sədd faktik olaraq aradan qalxır, onlar informasiya mübadiləsi prosesinin bərabərhüquqlu tərəflərinə çevrilirlər.

informasiyanın yayılması

informasiya-resurs mərkəzi

İstifa­də­çiləri konkret sahələr üzrə geniş məlu­matlarla təmin edən, onlara texniki və metodoloji yardım göstərən sorğu-araş­dırma xidməti.

İ-R.M.-ləri çox vaxt sa­hələr (turizm, mədəniyyət, iqtisadiyyatın hər hansı sektoru və s.), bəzən ölkələr və s. üzrə yaradılır, onların həm çap şəklində, həm də elektron daşıyıcılarda böyük arxivi olur. İ.-R.M. maarifləndirmə ilə də məşğul olur, treninqlər, informasiya sessiyaları ke­çirir.

informatika

lat. informatio – məlu­mat­landırma, izah

informativlik

lat. informatio – məlu­mat­landırma, izah

1. Məlumatın dolğunluğu, faktlarla, digər mətn elementləri ilə zən­ginliyi və daşıdığı biliklərin ümumi həcmi ilə ölçülən keyfiyyət göstəricisi.

2. Dar mə­nada: materialda yeni məlumat və bilik­lərin onun bütün mətn elementlərinin ­cə­minə nisbəti.

Bu nisbət nə qədər bö­yük­­dürsə, material bir o qədər informativdir. Media materiallarında İ. vacib şərt sayılır.

informator

lat. informatio – məlumat­lan­dırma, izah