Dictionaries
Tarix terminləri lüğəti
iqta
ər. – torpaq payı
Orta əsrlərdə Yaxın və Orta Şərq ölkələrində dövlət tərəfindən şərti olaraq feodallara verilən torpaq mülkiyyəti.
VII əsrin sonlarında yaranmış bu mülkiyyət forması VIII–X əsrlərdə Abbasilər xilafəti dövründə daha geniş yayılıb. Dövlət fondundan istifadəsiz torpaqlar İ. şəklində ayrı-ayrı şəxslərə hədiyyə edilib. İ. sahiblərinin onlara verilmiş torpaqlar üzərində vərəsəlik hüququ olub. Beləliklə, ilk vaxtlar dövlətə məxsus bu sahələr mərkəzi hakimiyyətin zəifləməsi ilə tədricən feodalların şəxsi mülkiyyətinə çevrilib. IX əsrdən xəlifə tərəfindən əmirlərin canişinliyinə verilən vilayətlər də İ. adlandırılmağa başlayıb. Əmir həmin ərazidən tamamilə və ya qismən öz xeyrinə vergi toplamaq hüququna malik olub.
See also:
Tarix terminləri lüğəti