Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

eniş [eniş] isim

Getdikcə aşağıya enən yer; yuxarıdan aşağıya mail yer. □ Hər enişin bir yoxuşu, hər yoxuşun bir enişi var. (Atalar sözü).

enişaşağı [enişaşağı] zərf

Hündür bir yerin başından ətəyinə doğru, yuxarıdan aşağıya, üzüaşağı. □ Təpəni enişaşağı düşmək. İri daşları enişaşağı yuvarlatmaq.

enişli [enişdi] sifət

Eniş olan. □ Enişli yol. Enişli təpə. Qız qalasının bünövrəsi dəniz tərəfə enişli olan nəhəng bir qayanın üzərində tikilmişdir.

enişlik [enişdix'] isim

1. Eniş yer. □ Atlar enişliyə çıxdılar.
2. Eniş yerin vəziyyəti.

enişli-yoxuşlu [enişdi-yoxuşdu] sifət

1. Enişi-yoxuşu çox olan. □ Enişli-yoxuşlu cığır. Enişli-yoxuşlu yer. Enişli-yoxuşlu yol.
2. Məcazi mənada: əzablı, əziyyətli; əzabla, çətinliklərlə dolu. □ Həyat enişli-yoxuşludur.

eniş-yoxuş [eniş-yoxuş] isim

1. Eniş və yoxuş yer. □ Yenə könlüm quşu; Dönmüş ovçu tərlana; Duymaz eniş-yoxuşu; Qanad çalır hər yana. (A.Şaiq).
2. Zərf kimi: aşağı-yuxarı, hər tərəf mənasında. □ O qayıdıb bazara yönəldi. Bazarı eniş-yoxuş gəzdi. (S.Rəhimov).
3. Sifət kimi: eniş və yoxuş olan. □ Eniş-yoxuş yollar.

eniş-yoxuşlu [eniş-yoxuşdu]

enlənmə

enlənmək [ennənməx'] feil

1. Eninə böyümək, genəlmək. □ Jaket geyiləndən sonra enlənib.
2. Enə vermək, eninə artmaq. □ Bunu qırıb atdıqda pambıq gücü uzanmağa yox, enlənməyə verir. (Ə.Vəliyev).
3. Genişlənmək, yayılmaq, artmaq. □ Duman enlənib hər tərəfi tutdu.
4. Məcazi mənada: kökəlmək. □ Yaşadıqca cavanlana, enlənə; Bir hicabda, bir pərdədə əylənə. (M.P.Vaqif).
5. Məcazi mənada: yayılmaq, yayılıb oturmaq. □..Qıssa, turşumuş xəmir kimi enlənib oturur. (Mir Cəlal).
6. Məcazi mənada: şadlanmaq, sevinmək, məmnun olmaq. □ Bitərəflər sıralardan bir-bir dartınıb iclası tərk etdikcə Mehdiqulu enlənir, şişirdi. (Mir Cəlal).

enləşmə

enləşmək [ennəşməx'] feil

Daha da enli olmaq, enlənmək.

enlətmə

enlətmək [ennətməx'] feil

Daha enli etmək, en istiqamətində uzatmaq, genişləndirmək, böyütmək, genəltmək. □ Yolu enlətmək. Otağı enlətmək.

enli [enni] sifət

En cəhətdən geniş olan, köndələni uzun olan, geniş. □ Enli yol. Enli küçə. Enli parça. Enli xalça.

Qeyd: enli... Enli sözü ilə bağlı olanbir sıra mürəkkəb isimlərin birinci tərkib hissəsi. Məsələn: enliağız, enlibaş, enlikürək, enlisifət.

enliağız [enniağız] sifət

Ağzı enli olan, ağzı yekə. □ Enliağız qazan. Enliağız bıçaq.