Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

başdansovma [başdanso:ma]

başdaşı [başdaşı] isim

Qəbrin üzərində baş tərəfdə sancılan daş və s.-dən nişangah. □ Əsgər çox qədimdən qalmış hörgülərə, qalın barılara, sarı mamırlı başdaşılarına, üstü ağır qayalarla örtülmüş qəbiristanlığa təsadüf edirdi. (S.Rəhimov)

başgicəldici [başgicəldici]

başgicəllədici [başgicəllədici] sifət

Adamın başını gicəldən, dolandıran hər şey.

başgicəlləndirən [başgicəlləndirən]

başgicəlləndirici [başgicəlləndirici]

başgicəllənmə [başgicəlləmmə] isim

Müvazinət hissinin itməsi, gözlərin qaralması və başın fırlanması şəklində təzahür edən yarımbayğınlıq halı.

baş-göz [baş-göz] isim

İnsan bədəninin kəllə və sifətdən ibarət olan yuxarı hissəsi.

başıaçıq [başaçıx] sifət

1. Başında heç bir şey olmayan, papaqsız, başı örtüksüz olan. □ Başıaçıq qadın.
2. Zərf kimi: başında heç bir şey olmadığı halda, papaqsız, başı örtüksüz. □ Başıaçıq gəzmək.

başıalovlu [başalo:lu]

başıaşağa [başaşağa]

başıaşağı [başaşağı] zərf

1. Başını aşağı dikmiş halda, başını aşağı salmış halda. □ Sərdar evlərinin qabağında bir daxmaya girib, səhərdən axşama kimi başıaşağı iynə vurmaqdadır. (C.Məmmədquluzadə).
2. Tərsinə dönmüş, baş tərəfi aşağıya çevrilmiş. □ Stəkanı başıaşağı qoymaq. Başıaşağı durmaq.
3. Getdikcə aşağıya tərəf; mayili, eniş, yuxarıdan aşağı. □ Başıaşağı gedən yol. Dağdan başıaşağı enmək.
4. Çayda suyun axıb getdiyi tərəfə. □ Çayla başıaşağı üzdüm.
5. Sifət kimi məcazi mənada: sakit, dinc, fağır, heç kəslə işi olmayan, ancaq öz işi ilə məşğul olan. □ Başıaşağı adam.

başıbağlı [başıbağlı] sifət

1. Başı örtülü halda olan; hicablı. □ Başıbağlı qadın.
2. Ağzıbağlı, düyünlənmiş; örtülü, qapalı. □ Qəhrəman bu təzə düzələn dəftərxanaya girsə, yuxarıdan başıbağlı gələn kağızları açar, oxuyar, özü də o kişilərin elmlərini öyrənə bilər. (S.Rəhimov).
3. Beh verilmiş, satılmış, lakin hələlik aparılmamış (mal və s. haqqında).
4. İstifadəsi, toxunulması rəsmi surətdə qadağan olunmuş. □ Başıbağlı mal. Başıbağlı mülk.
5. Məcazi mənada: evli, ailəli, arvadı olan.

başıbatmış [başıbatmış] isim

Qəbahət bir iş tutmuş şəxsə yönəli deyilmiş məzəmmət, qarğış ifadə edən söz. □ Xeyir olmamış nə var, a başıbatmış! (N.Vəzirov)

başıbəlalı [başıbəlalı] sifət

Çox müsibət çəkmiş, daim bəla və uğursuzluğa rast gələn, həmişə əziyyət və zəhmətdə olan; talesiz, bəxtsiz (bəzən istehza və ya tənə ilə deyilir). □ Nə soxulmusan araya, a başıbəlalı fələ; Nə xəyal ilə olubsan belə iddialı, fələ. (M.Ə.Sabir)