Azərbaycan dilinin dialektoloji lüğəti

binə¹

Cəbrayıl, Füzuli, Kürdəmir, Salyan, Şamaxı, Şəmkir, Zaqatala

Köçərilərin qış aylarında kənddən kənar heyvan saxladıqları yer, məskən. □ Qoyunnar yayda yeylaxda olıcax, qışda binədə olıcax (Zaqatala); Binəmiz daşdıcadadı (Füzuli); Bı kətdə bi binə var (Salyan).

binə²

Kürdəmir, Şəki

Çəltik biçini zamanı çöldə düzəldilən müvəqqəti yaşayış yeri. □ Biyil də binəni bildirki binə yerində tix'mişıx (Şəki).

binə³

Cənubi Azərbaycan

Vələ qoşulan sonuncu cüt heyvan. □ Binəni bərk bağla, açılmasın.

binə⁴

Təbriz

Özül, bünövrə. □ Öyün binəsinə qonşularımız da kömax elədilə.

binəcə

Füzuli

Müqavilənamə. □ Əvvəlcə binəcə bağlıyıllar, sora işə başdıyıllar dana.

binəkdar

Bakı, Şamaxı

Əvvəlki, ilk, əsas. □ Binəkdar yerimiz bıradı.

binəkə

Lənkəran

Odun. □ Dünən meşəbəyidən bi maşın binəkə alduğ.

binələnmək

Göyçay

Binə salmaq, yurd salmaq.

binəli¹

Borçalı

Doğru, düz. □ Binəli söz oydu ki, Alı dedi.

binəli²

Füzuli, Qax

Oturaq. □ Qorqan bizdən yuxarıdı, o da binəlidi, Qaraxanbəyli də binəlidi (Füzuli).

binəli³

Ağbaba, Şuşa

Həmişəlik, daimi. □ Bu, binəli işdiyən döyül (Ağbaba); Biryollux binəli köç şəhərə də (Şuşa).

binəli-bilgəli

Göyçay

Varlı.

binəm

Qazax, Mingəçevir, Şəmkir

Uyğun, görə. □ Adamın işinə binəm hax verir da (Mingəçevir); Sən də qarnına binəm yi (Şəmkir); Ona binəm qeyraz bəylərpaxıllıq elədilər (Qazax).

binəsif

Qazax

Münasib, uyğun. □ Özünə binəsif hər kəs iş görsə, qalxozda iş qalmaz.

binixdə

Yardımlı

Əlüstü. □ Əmin sözə həmməşə binixdə cavab verir.

binil

Meğri

Toyuq-cücənin su içməsi üçün düzəldilmiş çuxur yer. □ Üş gündü bu külfətdən bir adam binilə su töxmey ki, cücələr issin.

binist

Yardımlı

Binist olmağ: yurd salmaq. □ Bulər çoxdan burdə binist olublar.

bipbili

Kürdəmir

Turac.

birbağır¹

Füzuli, Zəngilan

1. Eyni vaxtda (Füzuli). □ Bir qaralda, bir vaxtda olma: birbağır de:llər.

2. Eyni qaydada (Zəngilan). □ Qurtdarı birbağır yemləmişəm de:in hamsı birdən barama səriyif.

birbağır²

Bərdə, Xanlar

1. Eynicinsli (Bərdə). □ Bura yığılan mallar birbağır mallardı, olları ayırmax yaramaz.

2. Eynixasiyyətli (Xanlar).

3. Həmfikir (Xanlar). □ Bizim Əlişinən qomşu Bahadur çox birbağır oğlandılar.

birbağıra

Borçalı, Qazax