All dictionaries

ümumdünya [ümumdünya] isim ərəb 

Bütün dünyaya, dünyanın bütün ölkələrinə aid. □ Ümumdünya əhəmiyyətli kəşf. Ümumdünya konqresi. Ümumdünya Sülh Tərəfdarları Şurası.

ümumən [ümumən] zərf ərəb 

Ümumiyyətlə, ümum, hamı. □ Sürməkdə idi şiddət ilə hökmünü zülmət; Qalmışdı qaranlıqda ümumən bəşəriyyət. (Ə.Nəzmi).

ümumxalq [ümumxalk'] isim ərəb 

Bütün xalq üçün ümumi, bütün xalqa aid. □ Ümumxalq mülkiyyəti. Ümumxalq bayramı.

ümumi [ümumi] sifət ərəb 

1. Ümuma, hamıya aid olan; hər şeyi, hamını əhatə edən, qavrayan, hamıya, hər şeyə şamil olan, xas olan. □ Ümumi tərk-silah. Ümumi seçki hüququ. Ümumi nöqsanlar. Ümumi qaydalar. Ümumi vəziyyət.

2. Hamıya və ya bir neçəsinə məxsus, birgə istifadə olunan; müştərək. □ Ümumi əmlak. Ümumi koridor.

3. Başqası ilə eyni, uyğun olan, bənzər, başqası (başqaları) ilə eyni zamanda olan. □ Ümumi mənafe. Onların arasında ümumi cəhətlər çoxdur.

4. Birgə, birlikdə götürülmüş; bütün, tamam, ümumən, cəm. □ İşçilərin ümumi sayı. Ümumi nəticə.

5. Bir şeyin əsaslarına aid olan. □ Elmin ümumi məsələləri. Ümumi anatomiya.

6. Təfərrüatına, təfsilatına varmadan, əsasən başlıca xüsusiyyətləri qavrayan. □ Ümumi təəssürat. Vəziyyəti ümumi şəkildə təsvir etmək. Ekspedisiyanın ümumi planı.

ümumiləşdirilmə

ümumiləşdirilmək [ümumiləşdirilməx'] feil

“Ümumiləşdirmək” feilinin məchul növü. □ Həyatdan, taledən şikayət, narazılıq, giley-güzar, etibarsızlıq kimi cəhətlər bayatılarda ümumiləşdirilmişdir.

ümumiləşdirmə

ümumiləşdirmək [ümumiləşdirməx'] feil

1. Bir yerdə birləşdirmək, vahid bir küll halında birləşdirmək. □ Yazıçı hekayəsində məişət hadisələrini ümumiləşdirmişdir.

2. Bir sıra hadisə, ya faktı tutuşdurma yolu ilə onların hamısına eyni dərəcədə xas olan xüsusiyyətləri aşkara çıxarmaq, onları bir küll, bir qrup halında birləşdirmək, ayrı-ayrı faktların nəzərdən keçirilməsi əsasında ümumi nəticələr çıxarmaq. □ İstehsalat qabaqcıllarının təcrübəsini ümumiləşdirmək.

ümumiləşmək [ümumiləşməx'] feil

1. Bir yerdə, bir ümumi şeydə birləşmək.

2. Ümumi olmaq, eyni dərəcədə hamıya, bütün cəmiyyətə məxsus olmaq; ictimailəşmək.

ümumilik [ümumilix'] isim

1. Ümuma, hamıya və ya çoxusuna aid olma; ümumiyyət.

2. Birlik, ayrılmazlıq, uyğunluq. □ Nöqteyinəzərlərin ümumiliyi. Məqsəd ümumiliyi. Dil ümumiliyi.

ümumiyyət [ümumiyət] isim ərəb 

Ümuma, hamıya və ya çoxusuna aid olma; ümumiyyət. □ Çünki cəmiyyət ümumiyyət, fərd isə xüsusiyyət deməkdir. (Y.V.Çəmənzəminli).

ümumiyyətcə [ümumiyətcə]

ümumiyyətlə [ümumiyətnən] modal söz

1. Deyilənləri yekunlaşdırıcı, ümumiləşdirici ara söz kimi işlənir. □ Ümumiyyətlə, “Molla Nəsrəddin” susmağı bacarmırdı, o, etiraz etmək üçün doğulmuşdu. (M.İbrahimov).

2. Zərf kimi: ayrılıqda deyil, ümumi surətdə götürdükdə; hamılıqla. □ Fəxrəddinin qəhrəmanlığını və ümumiyyətlə azərbaycanlıların hərbi dəyərini çox gözəl bilirdi. (M.S.Ordubadi).

ümumqoşun [ümumqoşun] isim

Bütün qoşun növləri üçün ümumi, vahid olan, bütün qoşun növlərini qavrayan. □ Ümumqoşun taktikası. Ümumqoşun nizamnaməsi.

ümummilli [ümummilli] sifət ərəb 

Bütün millət üçün ümumi olan, bütün millətə aid olan. □ Ümummilli dil. Ümummilli bayram.