Azərbaycan şəxs adlarının izahlı lüğəti

NAYİLƏ

NAİMƏ

ərəb. naim (əslində na’ima) sözündəndir. Naimə qadın adı varlı olmaq, bəxşiş, ənam, həmçinin xoşbəxt həyat anlamlarını ifadə edən Naim kişi adından (bax: ad – NAİM) ənənəvi yolla yaranmışdır.

Adın təhrif olunmuş Nəimə forması da sonradan müstəqil qadın adı kimi rəsmiləşmişdir.

NƏİMƏ

NAİRA

ərəb. naira sözündən olub, dost, sirdaş, həmçinin şölə, işıq anlamlarını ifadə edir.

Naira qadın adı şölə, işıq mənalarını ifadə edir. Adın təhrif olunmuş forması Nairə də sonradan müstəqil qadın adı kimi rəsmiləşmişdir.

NAİRƏ

NAMİDƏ

ərəb. namid sözündəndir. Namidə adlı, adı olan, adlandırılmış, ad verilmiş anlamlarını ifadə edən Namid kişi adından (bax: ad – NAMİD) ənənəvi yolla yaranmış qadın adıdır.

NAMİQƏ

ərəb. namiq sözündəndir. Namiqə qadın adı yazı işləri ilə məşğul olan, yazı yazan, katib, mühərrir, həmçinin bəzəyən, zinətləndirən, süsləyən anlamlarını ifadə edən, Azərbaycanda olduğu kimi, Türkiyədə də çox geniş yayılmış Namiq kişi adından (bax: ad – NAMİQ) ənənəvi yolla yaranmışdır.

NANƏ

ərəb. nana yeyilən çoxillik ətirli, xalq təbabətində istifadə edilən göyərtilərdən birinin adıdır.

Nanə qadın adı Azərbaycan antroponimikasında bitki adlarından olan qadın adları sırasındadır.

NAR

Azərbaycan antroponimikasında müstəqil şəxs adı kimi mövcud olmasa da, kifayət qədər mürəkkəb qadın adlarının komponenti kimi çıxış edən nar sözü iki əsas mənada işlənir: 1. Nar (fars mənş.) turş, meyxoş, bəzən də şirin dənələri olan, sərt qabıqlı meyvə və ağacın adıdır. Qıpqırmızı, qırmızı kimi məcazi mənalarda işlənir; 2. Nar (ərəb mənş.) od, atəş mənaları da mövcuddur.

NARBADAM

ərəb. mürəkkəb adların tərkibində işlənən nar sözü və fars. Badam adının birləşməsindən əmələ gəlmiş şəxs adıdır.

Narbadam (bax: ad – NAR; BADAM) qadın adı badamın odu, atəşi mənalarını ifadə edir.

NARÇİÇƏK

fars. mürəkkəb adların tərkibində işlənən nar sözü və azərb. Çiçak adının birləşməsindən əmələ gəlmiş şəxs adıdır.

Narçiçək (bax: ad – NAR; ÇİÇƏK) qadın adı nar ağacının çiçəyi, gülü kimi al yanaqlı gözəl (qadın, qız) anlamını ifadə edir. Azərbaycanda çox sevilən xalq mahnılarından birinin adı “Nar çiçəyi”dir.

NARDAN

fars. mürəkkəb adların tərkibində işlənən nar və dana sözlərinin birləşməsindən əmələ gəlmiş şəxs adıdır.

Nardanə (bax: ad – NAR; DANƏ) qadın adı nar dənələri kimi gözəl (qadın, qız) anlamını ifadə edir. Qədim adlardandır. Xalq nağıllarımızın sevilən qadın qəhrəmanlarından birinin adındandır. Adın sonuna -ə şəkilçisi artırmaqla Nardanə variantı da yaranmışdır.

NARDANƏ

NARGİLƏ

fars. mürəkkəb adların tərkibində işlənən nar və azərb. gila sözlərinin birləşməsindən əmələ gəlmiş şəxs adıdır.

Nargilə (bax: ad – NAR; GİLƏ) qadın adı narın gilələri kimi gözəl (qadın, qız) anlamını ifadə edir.

NARGÜL