Jurnalistika terminləri lüğəti

kinayə

ər. – tənə etmək, toxunmaq

Kon­teks­tə görə əks mənada başa düşülən tərif; istehza, ironiya.

K.-nin ilkin mənası ilə kontekstdə təzahür edən alt mənası ara­sında ziddiyyət yaranır. Bu baxımdan K.-ni bədii ifadə vasitəsi (məcaz) adlandırmaq olar. Müəllif tənqid obyektini birbaşa ifşa etmək əvəzinə qəsdən tərifləməklə ona qarşı daha böyük antipatiya yaratmağa çalışır.

kino xəbərləri

Ekran əsərləri, film çə­kilişləri, aktyor və rejissorların yaradıcılıq fəaliyyəti, yaxud hə­yatına dair yeniliklər.

K.X., adətən, televiziyada geniş audito­riya marağına səbəb olan verilişlərdə, ­qə­zet və jurnallarda isə rub­rikalarda cəm­­ləşdirilir. Məhz bu sahədə ixtisaslaşan jurnalistlər, nəşrlər də möv­cuddur. İn­ter­netdə isə çoxsaylı K.X. saytları fəa­liyyət göstərir.

kinoxronika

kiosk

kirayə

Əsərin, fonoqramın, digər müəllif hüququ obyektlərinin orijinalının və nüs­xəsinin birbaşa, yaxud dolayı yolla gəlir ­gö­türmək məqsədilə müəyyən müddətə mü­vəqqəti istifadəyə verilməsi.

kişilər üçün nəşrlər

Məqsədli audito­ri­yasını əhalinin kişilərdən ibarət hissəsi ­təş­­kil edən ixtisaslaşmış qəzetlər, jurnallar və digər çap kütləvi informasiya vasi­tə­ləri.

Belə nəşrlərdə, ilk növbədə, kişilərin marağına səbəb ola biləcək materiallar, reklamlar yerləşdirilir.

kit

ing. kit – alət dəsti

kitabxana

Növündən asılı olmayaraq çap məhsullarının (kitabların, dövri mətbu nəşr­lərin və s.) toplandığı, xüsusi şəraitdə saxlandığı və istifadə edildiyi yer.

KİV

«Kütləvi informasiya vasitələri» terminini təşkil edən sözlərin baş hərf­lə­rin­dən yaranmış abreviatura

Məlumatı yazılı (qəzet, jurnal), şifahi (TV, radio), yaxud hər iki formada geniş auditori­ya­ya yayan kütləvi vasitələrin məcmusu.

KİV ayrıca termin kimi dilə daxil olmuş və istər yazılı, istərsə şifahi nitqdə geniş istifadə edilən abreviaturadır.

klaviatura

lat. clavis – açar

İdarəçilik funksiyasını həyata keçirmək, yaxud  infor­masiyanı qurğuya daxil etmək üçün mü­əy­yən sistem üzrə düzülmüş düymələr, dillərdən ibarət mexanizm.

klip

ing. clip – kəsmək

klaster

ing. claster – qrup, taqım, salxım

Yüksəksürətli rabitə xətləri ilə birləş­di­­­ril­miş, sistem təşkil edən kompüterlər ­qru­pu.

Qrupa daxil olan avadanlıqlar ara­­­sında «vəzifə bölgüsü» aparıla, yaxud onlara paralel funksiyalar həvalə oluna bilər. İstənilən halda K.-dən hər hansı əməliyyatın icrasında vahid resurs kimi istifadə olunur.

klifhenger

ing. cliffhanger – kulminasiya, asılı vəziyyət

Televiziya seriallarında bir hissənin yarımçıq qalmış, növbəti hissənin əvvəlinə baxmadan nə ilə bitəcəyi bilin­məyən sonluğu.

K. tamaşaçı kütləsini intizarda saxlamaqla onu serialı sonadək iz­ləməyə sövq etmək üsuludur. Bu üsuldan çoxhissəli radiotamaşalarda, kəskin süjetli bədii və publisistik əsərlərdə də geniş is­tifadə olunur.

klişe

fr. cliche – iz salmaq

1. Sonradan müxtəlif maddi daşıyıcılara (kağız, parça, dəri və s.) köçürmək üçün metal və ya taxta parçası üzərində qabarıq təsvir; qəlib. 

2. Konkret şəraitdə dildə tez-tez işlədilən söz və ya söz birləşməsi, şablon ifadə, nitq dav­ranışının köhnəlmiş modeli. 

3. Yara­dıcı­lıq­da hər hansı məzmuna uyğun gələn bayağı, ənənəvi forma.

klon

yun. klon – budaq, törəmə

1. Özün­dən əvvəl yaradılmış kütləvi informasiya vasitəsini (saytı, qəzeti, jurnalı) forma və üslubca təkrarlayan, onun oxşarı olan  media orqanı.

K.-lar istifadəçiləri və oxucuları çaşdırmaq üçün ideoloji məq­səd­lərlə, yaxud rəqibin baza­rına girmək, onu parçalamaq üçün kom­mer­siya məq­sədilə yaradıla bilər; məsələn, 2013-cü ildə Ukraynada «Maydan hadisələri» zamanı «Ukrainskaya pravda», «Korrespondent», censor.net.ua və bu kimi populyar internet-nəşrlərin xaricdə qeydiyyatdan keçmiş K.-ları yalan məlumatlar, çağırışlar dərc edir, ictimai rəyi çaşdırmağa çalışırdı. Bu proses «K.-ların müharibəsi» adını almışdı. Bəzən ənənəvi nəşrlərin – qəzet və jur­nalların paralel saytlarını da K. ad­lan­dırırlar, lakin bu, yanlışdır, çünki həmin saytlar faktik olaraq eyni nəşrin fərqli formada təq­dimatıdır. 

2. İnformatikada: orijinalı ol­du­ğu kimi təkrarlayan proqram təminatı, onlayn-xidmət.