Dictionaries
Dilçilik və ədəbiyyatşünaslıq terminləri lüğəti
tәrcibәnd
Azәrbaycan klassik şeirindә məhəbbət, gözəllik, ictimai-fəlsəfi mövzularda lirik janr.
Tərcibəndin hər bəndi 8, 10 və ya 12 misradan ibarət olur. Birinci bəndin bütün misraları qafiyələnir: a.a.a.a.a.a.a.a.a.a.a.a. Digər bəndlərdə sonuncu beytdən başqa bütün misralar həmqafiyə olur: b.b.b.b.b.b.b.b.b.b.a.a. Birinci bəndin son iki misrası, adətən, digər bəndlərin sonunda nəqərat şəklində təkrarlanır.
Mən kiməm? – Bir bikəsü-biçarəvü-bixaniman,
Taleyim aşüftə, iqbalım nigun, bəxtim yaman.
Nəmli əşkimdən zəmin məmlu, ünümdən asiman,
Ahü-naləm navəki peyvəstə, xəm qəddim kəman.
Tiri-ahim bixəta, təsiri-naləm bigüman,
Müttəsil qəmxaneyi-sinəmdə yüz qəm mihman.
Qanda bir qəm itsə, məndən istəsinlər, mən zəman,
Yox mənə qeydi-bəlavü-dami-möhnətdən aman.
Çıxmadı könlümdən ənduhü-qəmü-möhnət həman,
Ey mənim canım, sənü könlüm səninlə şadiman.
Sənsiz olman ayrı möhnətdən, bəladən bir zəman,
Əl-əman, hicran bəlavü-möhnətindən, əl-əman!..
***
...Sinə çakü didə nəmnakü bədən əfgardir,
Can həzin, xatir qəmin, şeyda könül bimardir.
Mən bu qəm içrə ki, dəfin eyləmək naçardir,
Məsləhət sordum, dedilər məsləhət izhardir.
Söylədim dərdi-dilimni, bildi ol kim yardir,
Qılmadı bir rəhm bəs kim, zalimü-xunxardir.
Dəxi izhar edəmən, nə hacəti-təkrardir,
Eyləyim səbrü-təhəmmül ta həyatim vardır.
Canə yetgəc ta ki, məndə qüvvəti-göftardir,
Söylərəm: ey gül ki, səndən ayrılıq düşvardir.
Sənsiz olman ayrı möhnətdən, bəladən bir zəman,
Əl-əman, hicran bəlavü-möhnətindən, əl-əman! (M.Füzuli)
See also:
Dilçilik və ədəbiyyatşünaslıq terminləri lüğəti