Jurnalistika terminləri lüğəti

janr

fr. genre – növ, tərz

Yaradıcı sənət sahələrində gerçəkliyi ifadə etməyin ta­ri­xən formalaşmış və təkrarlanan, özəl əla­mətlərə malik növlərə bölgü sistemi.

J.-ı formalaşdıran əlamətlər janryaradıcı amil­lər adlanır. Ədəbiyyatda bu əlamətlərə sü­jet, kompozisiya, üslub, istifadə olunan nitq forması, əsərin ölçüsü və s. aid edilir. Müasir jurnalistika nəzəriyyəsində isə ­janr­ya­radıcı amillər üç qrupa bölünür:

a. Məqsəd (əsas hədəf).

b. Təsvirin obyekti.

c. Təsvir metodu.

Sovet nəzə­riy­yəçiləri jurnalistika J.-larını da bu amillər əsasında üç yerə ayırırdılar: informativ, analitik və bədii-publisistik. Həmin bölgü sistemi bir sıra post­sovet ölkələrində saxlanılır. Lakin Qərb elmi fikri jurnalistika üçün “bədii-publisistik” anlayışını qəbul etmir, bölgünü jurnalistikanın fəlsəfəsinə uyğun olaraq bu şə­kildə aparır: xəbər (informativ), analiz (analitik) və rəy (fikir) bildirən J.-lar.

Həmçinin bax:

• oçerk
• reportaj
• xəbər
• xronika
• məqalə
• müsahibə
• hesabat
• şərh
• resenziya
• icmal
• debat
• diskussiya
• esse
• felyeton
• pamflet
• jurnalist təhqiqatı