ər. cəbr – zor, məcburiyyət
İslam fəlsəfəsində insanın bütün hərəkətlərinin Allah tərəfindən qabaqcadan müəyyənləşdirildiyini bəyan edən məktəb, islamda ilk fəlsəfi təlimlərdən biri.
“Alın yazısı” fikrini müdafiə edən C. tərəfdarları qədərilik ardıcıllarından fərqli olaraq bildirirlər ki, insan öz hərəkətlərini sərbəst şəkildə deyil, məcburən həyata keçirir. C. hər cür iradə azadlığını inkar etməklə insana yalnız Allahın istəyini yerinə yetirən bir vasitəçi kimi baxır. Bu məktəbin VIII əsrin ortalarında yarandığı ehtimal olunur.
Tarix terminləri lüğəti