Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

ağabacı [ağabacı] isim

Dialekt. Böyük qardaş, dayı və başqa qohumların arvadlarına hörmət üçün verilən ad.

ağac [ağaç] isim 

1. Budaqları və bərk gövdəsi olan çoxillik bitki; oduncaq. □ Alma ağacı. Nar ağacı. Ağac bar verəndə başını aşağı əyər. (Atalar sözü).

2. Ağacdan hazırlanan tir, dirək, taxta, şalban və s. □ Ağac ehtiyatı.

3. Ələ götürülən əsa. □ Əfsus, qocaldım, ağacım düşdü əlimdən. (M.Ə.Sabir).

4. Arxaizm. Təxminən 6-7 kilometrə bərabər uzunluq ölçüsü. □ Əvvəllər ağac sözü uzunluq ölçüsü kimi işlədilirdi.

ağacan [ağacan] isim

Arxaizm. Ataya, yaxud böyüyə hörmət və nəvazişlə müraciət.

ağacatma [ağacatma] isim

1. Arxaizm. Əl ağacı kimi bir ağacla oynanılan oyun adı.

2. Arxaizm. Keçmişdə qoyun satdıqda, seçmə olmasın deyə, sürünün içinə ağac atıb, onun bir hissəsini ayırma.

ağacayaq [ağacayax] isim

1. Dialekt. Arxaizm. Ayaqlarına qarmaqlı ağaclar taxıb gəzən oyunbaz. □ Əvvəllər ağacayaqlara daha çox maraq var idi.

2. Dialekt. Arxaizm. Məcazi mənada: uzundraz adam.

3. Zoologiya. Su kənarında yaşayan uzunayaq quş. □ Yuxuda ağacayaq görmək o deməkdir ki, siz bədbəxt hadisə ilə qarşılaşacaqsız.

ağacdeşən [ağaşdeşən]

ağacdələn [ağaşdələn] isim

Zoologiya. Ağac koğuşlarındakı cücülərlə qidalanan uzun, sərt dimdikli quş.

ağacdoğrayan [ağaşdoğrıyan] sifət

Kəsilmiş ağacları doğramaqla onlardan taxta-şalban hazırlayan. □ Ağacdoğrayan zavod.

ağackəpənəyi [ağaşkəpənəyi] isim

Zoologiya. Ağaclara ziyan vuran kəpənəyə oxşar cücü. □ Ağackəpənəyi ağaclara çox güclü ziyan vurur.

ağacqurbağası [ağaşqurbağası] isim

Zoologiya. Həyatının çoxunu ağacda keçirən yaşıl rəngli kiçik qurbağa. □ Hərdən ağacların üstündə ağacqurbağası da görmək mümkün idi.

ağacqurdu [ağaşqurdu] isim

Zoologiya. Ağacların içərisində yaşayan zərərverici (cücü). □ Ağacqurdu ağacı içindən yeyərək onun məhvinə səbəb olur.

ağaclamaq [ağaşlamax] feil

Ağacla vurmaq.

ağaclaşma

ağaclaşmaq¹ [ağaşdaşmax] feil

Bir-birini ağacla vurmaq, ağacla vuruşmaq.

ağaclaşmaq²  [ağaşdaşmax] feil

Ağac kimi bərkitmək, sərtləşmək. □ Yolka ağacının qozaları ağaclaşıb daşa dönmüşdü.

ağaclı [ağaşdı] sifət

1. Ağacı olan, ağacı çox olan. □ Ağaclı park. Ağaclı dərədə çoxlu növbənöv ağaclar var idi.

2. Əlində ağacı olan. □ Ağaclı insan.