Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

çərdəymiş [çərdəymiş] isim

Əsil mənası “çər xəstəliyinə tutulmuş” olub, ev heyvanları haqqında yüngül qarğış kimi işlədilir. □ ..Budur, tamam bir ildir, deyirəm, aparım, bu çərdəymişi satım. (Ə.Haqverdiyev).

çərək [çərəx'] isim fars

1. Arşının dörddə birinə bərabər uzunluq ölçüsü (17,75 sm). □ Təndirlə üzbəüz divarın içində beş çərək enində üç arşın hündürlüyü olan suaxan görmək olardı. (H.Sarabski)

2. Girvənkənin dörddə birinə bərabər ağırlıq ölçüsü (100 qr).

3. Dörddə bir. □ Ölçü vahidi bütöv, yarım, çərək, səkkizlik və onaltılıq ola bilər.

4. “Bir” sayı ilə: bir çərək – bir az, bir tikə, azacıq. □ Yox, gərək bir çərək; Qalmasın boş yerin! (M.Müşfiq)

çərəkə [çərəkə] isim fars

1. Arxaizm. Mollaxanalarda ərəb əlifbasını öyrənmək üçün dərslik, əlifba kitabı. □ O zamanın təhsili də elə bundan ibarət idi: çərəkədən sonra ərəbcə Quran oxuyurdular, sonra fars klassikləri keçilirdi. (Y.V.Çəmənzəminli).
2. İlahiyyat. Yasin, təlqin, mərsiyə və s. yazılmış kitabça; bayaz. □ Mollalar hazır olur dəfninə əldə çərəkə. (M.Ə.Sabir).

çərən [çərən]

çərənçi [çərənçi] isim

1. Boş-boş danışan; naqqal. □ Çərənçinin biridir.
2. Sifət kimi: boş-boş danışan. □ Çərənçi adam.

çərənçilik [çərənçilix'] isim

Boş-boş danışma; naqqallıq. □ ..Fərrux! Kimə etibar eləyirsən, kimə inanırsan, hamısını işə qoş, daha çərənçiliklə məşğul olma! (Ə.Vəliyev).

çərəndəymiş [çərəndəymiş]

çərənləmə

çərənləmək [çərənnəməx'] feil

Boş-boş danışmaq, çərən-pərən danışmaq. □ ..Daha sən də bəsdir çərənlədin. (C.Cabbarlı).

çərən-pərən [çərən-pərən] isim

Boş danışıq, cəfəngiyyat, tartan-partan. □ ..Çərən-pərənə qulaq asmaq üçün mənim vaxtım yoxdur. (İ.Hüseynov).

çərəz [çərəz] isim

Adətən, xörəkdən sonra yeyilən quru meyvə, xuşgəbar, şirniyyat şeyləri, desert. □ Mirzənin cibləri çərəzdən boş olmazdı. (Ə.Haqverdiyev).

çərx [çərx] isim fars

çəri [çəri] isim

Arxaizm. Qoşun, ordu. □ Xotkar üstümüzə çəri buyurdu; Döyüşərəm, dönmənəm, edərəm cəngi. (“Koroğlu”).

çərkəz [çərkəz] isim

Qaraçay-Çərkəz muxtar vilayətində yaşayan xalqlardan biri.

çərkəzcə [çərkəzcə] zərf

Çərkəz dilində. □ Çərkəzcə danışmaq.