Bütün lüğətlər

şaqqa¹ [şak'qa] isim

İkiyə parçalanmış cəmdək. □ Bir qoyunun da şaqqasını yemək olarmı? (Ə.Haqverdiyev).

şaqqa² [şak'qa]

şaqqalama

şaqqalamaq [şak'qalamax] feil

1. Şaqqa halında bölmək, parçalamaq; iki parçaya ayırmaq. □ ...qəssab kimi qızğın halda inəyi şaqqalayırdı. (M.İbrahimov).
2. Məcazi mənada: şaqqa halında bölmək, parçalamaq; iki parçaya ayırmaq. □ Xiyar əyri bitəndə, a qız, analı-qızlı məni şaqqalayacaqsınız. (N.Vəzirov).

şaqqalanma

şaqqalanmaq [şak'qalammax] feil

1. Uzununa iki tən hissəyə bölünmək.
2. İki yerə ayrılma, haçalanmaq. □ Dağ iki yana şaqqalanmışdı.

şaqqalatma

şaqqalatmaq [şak'qalatmax] feil

Uzununa iki hissəyə parçalatmaq, tən yarıya böldürmək. □ Qoyunu şaqqalatmaq.

şaqqalı [şak'qalı] sifət

Enlikürək, gövdəli, iri. □ Məmmədyarov kök, şaqqalı, qapqara saqqalı, bığı olan bir adamdı. (S.Rəhman).

şaqqanaq [şak'qanax]

Şaqqanaq çəkmək, şaqqanaq çəkib gülmək – bərkdən gülmək, qəhqəhə ilə gülmək, şaqqıltı ilə gülmək. □ Kişi şaqqanaq çəkib gülürdü.

şaqqaşaq [şak'qaşak']

1. Ağac və s. kövrək şeylərin sınmasından və ya bir-birinə toxunmasından hasil olan səsi bildirən təqlidi söz.
2. Zərf kimi: şaqqıltı ilə. □ Kitabsatan ... qapılarını şaqqaşaq çəkib bağladı. (Mir Cəlal).

şaqqıldaq [şak'qıldax] isim

1. Şaqqıltı səsi çıxaran uşaq oyuncağı; şaxşax.
2. Probka gülləatan uşaq tapançası.
3. Musiqi. Ritmik səs yaratmaq üçün zərbli musiqi aləti.

şaqqıldama

şaqqıldamaq [şak'qıldamax] feil

1. Şaqqıltı səsi çıxarmaq. □ Göy gurultusu ... qulaqbatıran bir dəhşətlə şaqqıldayırdı. (M.Hüseyn). 
2. Çatırdamaq, çırtıldamaq, şaq-şaq səs çıxarmaq. □ Kəhrəbadan seçilməz alxımlar nəzərində; Ağzında şaqqıldayıb hər giləsi bal dadar. (S.Rüstəm). 
3. Tərpəndikcə, bir-birinə dəydikcə şaqqıltı səsi çıxar(t)maq (bədən sümükləri haqqında). □ Tərlanın boynu şaqqıldadı. (Ə.Məmmədxanlı). 
4. Şaqqanaq çəkib gülmək, qəhqəhə ilə gülmək. □ Məşədibəy şaqqıldayıb güldü və yumurtanı əlinə aldı. (M.Hüseyn).
5. Cəh-cəh vurmaq, cəh-cəhlə ötmək, oxumaq. □ Meyvəlidir ormanında ağaclar; Şaqqıldayır qırqovullar, turaclar. (A.Səhhət).

şaqqıldaşma

şaqqıldaşmaq [şak'qıldaşmax] feil

1. Şaqqıldamaq, şaq-şaq səs çıxarmaq (çox şey haqqında). □ Bir tərəfdə çeşmələr şaqqıldaşırdı. (Y.V.Çəmənzəminli).
2. Qəhqəhə çəkib gülmək (çoxları haqqında). □ ...Traktoristlər artıq özlərini saxlaya bilməyib, şaqqıldaşıb gülüşdülər. (Ə.Məmmədxanlı).