Словари
Jurnalistika terminləri lüğəti
beynəlxalq jurnalistika prinsipləri
Beynəlxalq jurnalist təşkilatları tərəfindən qəbul olunmuş peşə fəaliyyəti qaydaları və etik normalar.
Bu qayda və normalar ümumi olaraq «Jurnalistlərin davranış prinsipləri haqqında deklarasiya» və «Jurnalistlərin peşə etikasının beynəlxalq prinsipləri» adlanan sənədlərdə öz əksini tapıb. Birinci sənəd Beynəlxalq Jurnalistlər Federasiyasının II konqresində (1954) qəbul olunub və sonra (1986) təkmilləşdirilib. O, jurnalistlərdən həqiqətə xidmət, əhalinin informasiya almaq hüququnun və informasiya mənbələrinin mötəbərliyinin təmin olunması, doğru-dürüstlük, səhvlərin dərhal düzəldilməsi və tənqidə cavab imkanının yaradılması, informasiyanın vicdanlı üsullarla toplanması, peşə sirrinin və informasiya mənbəyinin qorunması, diskriminasiyaya, faktların qəsdən təhrifinə, şərəf və ləyaqətin alçaldılmasına, plagiata yol verilməməsi, peşə müstəqilliyinin, şərəfinin və həmrəyliyinin yüksək tutulması kimi keyfiyyətlər tələb edən 9 bənddən ibarətdir. İkinci sənəd 1983-cü ildə YUNESKO-nun himayəsi altında dünyanın ən böyük regional jurnalist təşkilatları tərəfindən qəbul olunub və 10 prinsipə bölünür: vətəndaşların informasiya almaq hüququ; olayların obyektiv işıqlandırılması; jurnalistin sosial məsuliyyəti; jurnalistin professional şərəfi; KİV-ə ictimai çıxış və onların işində iştirak etmək imkanı; özəl həyata hörmət və ləyaqətin qorunması; ictimai maraqların gözlənilməsi; ümumbəşəri dəyər və mədəni müxtəlifliyə sayğı; bəşəriyyətə təhlükə gətirən bəlalarla mübarizə; yeni ümumbəşəri informasiya və kommunikasiya nizamının inkişafı. Bundan başqa, Avropa Şurası Parlament Assambleyası 1993-cü ildə qəbul etdiyi qətnaməsində informasiyanın ictimai inkişafda birincidərəcəli rolunu nəzərə alaraq həmin prinsipləri detallaşdırıb və ictimai-siyasi, fəlsəfi baxımdan əsaslandırıb.
Həmçinin bax:
Jurnalistika terminləri lüğəti