Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

üsyan [üsyan] isim ərəb 

1. Köhnə ictimai quruluşu yıxıb yenisini qurmaq məqsədilə hakim siniflərə qarşı kütləvi silahlı çıxış. □ Kəndli üsyanları.

2. Asi olma, qarşı durma, birinə qarşı ayaqlanma, baş qaldırma. □ Üsyan etmək.

üsyançı [üsyançı] isim

1. Üsyanda iştirak edən, üsyan iştirakçısı. □ Gah bizim qoşun, gah da üsyançılar qalib gəlirdilər. (H.Nəzərli).

2. Məcazi mənada: haqsızlığa və ya bir şeyə dözməyib, öz narazılığını, hiddətini fəal surətdə bildirən adam; üsyankar. □ İndi mühitinə qarşı bir üsyançı ruhu vardı. (S.Hüseyn).

üsyançılıq [üsyançılıx] isim

Üsyana meyil göstərmə, bir şeyə qarşı haqlı-haqsız baş qaldırma, qarşı durma.

üsyankar [üsyankar] isim ərəb/fars 

1. Üsyanda iştirak edən, üsyan iştirakçısı; üsyançı. □ Biz ... üsyankarları taparıq. (S.Vəliyev).

2. Sifət kimi: narazılıq, qəzəb, hiddət ifadə edən. □ Üsyankar baxış.

üsyankarlıq [üsyankarrıx] isim

1. Üsyançılıq, üsyana meyil.

2. Məcazi mənada: bir şeyə qarşı baş qaldırma, mənfi münasibət, narazılıq, barışmazlıq göstərmə. □ Ani olaraq Rüxsarədə yenə də əsəbi bir üsyankarlıq baş qaldırmaq istəyirdi. (S.Rəhimov).

üşşaq [üşşaq] isim ərəb

1. Klassik ədəbiyyatda aşiqlər mənasında işlənmişdir. □ Əzəl katibləri üşşaq bəxtin qarə yazmışlar. (M.Füzuli)

2. Musiqi. Azərbaycan klassik muğamlarından birinin adı. □ Şair ... yerinə görə həm dərin məhəbbətdən, həm də insana zövq verən üşşaq muğamından danışır.

üşüdücü [üşüdücü] sifət

Üşüdən, soyuq, dondurucu. □ Sonra sərin, üşüdücü dərəcədə sərin bir meh əsdi. (M.Rzaquluzadə).

üşümə

üşümək [üşüməx'] feil

1. Canına üşütmə düşmək, bədənində soyuğun təsirini hiss etmək, soyuqdan titrəmək. □ O, soyuqdan üşüyürdü.

2. Məcazi mənada: donuşmaq, soyuqdan büzüşmək. □ Üfüqdən uzanmış şüalar altında parlayan körpə payız otları üşüyürmüş kimi titrəşirdi. (İ.Əfəndiyev).

üşünmə

üşünmək [üşümməx] feil

Canına üşütmə düşmək, bədənində soyuğun təsirini hiss etmək, soyuqdan titrəmək; üşümək. □ Üşünürsən, görürəm, söylə nə var? (M.Rahim).

üşütmə [üşütmə] isim

1. Titrətmə, vicvicə. □ Canıma üşütmə düşdü.

üşütmək [üşütməx'] feil

Canına üşütmə salmaq, soyuğu hiss etdirmək. □ Çayaşağı əsən bu külək bütün kolxozçuları üşütdü və titrətdi. (Ə.Vəliyev).

ütəlgə [ütəlgə] isim

Zoologiya. Alacəhrə. □ Gəlib ütəlgətək düşələr tora; Yolub tüklərini basdıraq qora. (H.K.Sanılı).

ütmə