ər. – kənar edilmiş, çıxarılmış, azad
Bir sıra Yaxın Şərq ölkələrində, o cümlədən Azərbaycanda bəylərdən aşağı dayanan zümrə, imtiyazlı sosial təbəqə.
Azərbaycanda M. institutu Səfəvilər, daha sonra isə xanlıqlar dövründə xüsusilə geniş yayılıb. M.-lar hər cür vergi və mükəlləfiyyətlərdən azad edilib, bəzi hallarda isə onlara torpaq sahəsi də ayrılıb. Bunun müqabilində isə M.-lar sərhəd rayonlarını basqınlardan qoruyan, eləcə də müasir anlamda polis funksiyasını yerinə yetirən qeyri-nizami qoşunlarda xidmət ediblər. M.-lar, əsasən, elatlar arasından çıxıb. Osmanlı dövlətində M. «tarxan» adlanıb.
Tarix terminləri lüğəti