Reklam
Reklam

Jurnalistika terminləri lüğəti

feyk

ing. fake – saxta

Gerçək olmayan, lakin həqiqətə oxşayan saxta məlumat, ­imitasiya.

Fotoşopda və ya digər üsu­l­larla sax­­talaşdırılmış fotoşəkillər (foto­feyk), videoredaktorlarda montaj olunmuş ­ya­lan­çı videoçarxlar (videofeyk), uydurma xəbər­lər, başqalarının adından sosial şəbəkələrdə yaradılmış səhifələr, tvitterdə saxta akkauntlar – bunlar hamısı  ictimai rəyi çaş­dırmaq, auditoriyanı yalana inan­dır­maq məqsədilə istifadə olunan F.-dir. Adi yalandan fərqli olaraq F.-i həqiqətdən ayırmaq çox vaxt çətin olur, çünki o, ger­çəkliyi imitasiya edir; məsələn, birinin müharibədə dinc əhaliyə qarşı qəddarlığı ba­rədə yalan məlumata sübut kimi tamam başqa yerdə, başqa vaxt çə­kilmiş real foto­şəkillər yerləşdirilir. Bu­na görə də audi­to­riyaya F.-ləri gerçək xə­bər­lərdən ayır­­mağa kömək etmək üçün internetdə xü­susi saytlar yaradılır, mo­nitorinqlər həyata ke­çirilir, hesabatlar dərc olunur. Oksford lü­ğət­lə­rin­də terminin özünün XVIII əsrdə İngi­l­tə­rədə yaradıldığı göstərilir. Digər en­sik­­lopedik mənbələrdə onun ilk vaxtlar cinayətkar aləmdə slenq olaraq işlədildiyi, sonradan istifadə dairə­sini genişləndirdiyi və nə­ha­yət, beynəlxalq terminə çevrildiyi bildirilir.

Həmçinin bax:

Jurnalistika terminləri lüğəti