All dictionaries

çırmalama

çırmalamaq  [çırmalamax] feil

Paltarının qolunu və ya şalvarının balağını bir neçə qat qatlayıb qaldırmaq; çırmanmaq. □ ..Qollarını niyə çırmalamısan, kişi? Yoxsa pəhləvanlıq eləmək fikrindəsən? (M.İbrahimov).

çırmalanma

çırmalanmaq [çırmalammax] feil

çırmalı [çırmalı] sifət

Paltarının qolu (qolları) və ya şalvarın balağı (balaqları) bir neçə qat qatlanılıb yuxarı qaldırılmış; çırmalanmış, çırmanmış. □ Həmzə bəy xəyalatda ikən salona qolları çırmalı iki soldat girdi. (Y.V.Çəmənzəminli).

çırmama

çırmamaq [çırmamax] feil

Paltarının qolunu və ya şalvarının balağını bir neçə qat qatlayıb qaldırmaq, çırmalamaq; çırmanmaq. □ Musa kişi qolunu çırmadı, bıçağı daşa çəkdi. (M.İbrahimov).

çırmanma

çırmanmaq [çırmammax] feil

Paltarının qolunu və ya şalvarının balağını çırmamaq. □ Çırmanırıq keçməyə çay gəlməmiş; Başlayırıq qızmağa yay gəlməmiş. (M.Ə.Sabir).

çırpı [çırpı] isim

Quru budaq, kol qırıntısı; çıl-çırpı. □ On altı-on yeddi yaşlarında bir qız çayaşağı enərək, meşənin ətəklərində çırpı yığırdı. (Y.V.Çəmənzəminli).

çırpılma

çırpılmaq [çırpılmax] feil

1. Bir şeylə vurularaq tozu çıxarılmaq (yorğan-döşək, geyim, xalça-palaz və s. haqqında). □ İsti paltarların boğçadan çıxarılıb həyətlərdə, eyvanlarda çırpıldığını, şəritə atıldığını görmək olurdu. (Mir Cəlal).
2. Bərk səslə örtülmək. □ Hümmət cavab verincəyə qədər qapı çırpıldı. (B.Bayramov).
3. Şappıltı ilə yerə dəymək: yıxılmaq. □ Gülüş .. otağın içində hərlədi, hıçqıra-hıçqıra qovladı, birdən sürüşüb üzüüstə döşəməyə çırpıldı. (S.Rəhimov).

çırpınış [çırpınış] isim

1. Çırpınma işi, çırpınma. □ Nədir o istəkli, o heyran baxış? Nə dadlı cik-cik, nə gözəl çırpınış! (A.Səhhət).
2. Məcazi mənada: çalışıb-çabalama. □ ..elə gəlirdi ki, bəşər tarixində qəhrəmanları yetirən ancaq bir məqsədə olan meyil, .. bir arzuya doğru çırpınışdır! (M.İbrahimov).

çırpınma

çırpınmaq [çırpımmax] feil

1. Bərk döyünmək, oynamaq, titrəmək, vurmaq. □ Ürəyi (qəlbi) çırpınmaq.
2. Özünü xilas etmək üçün qanadlarını oynadaraq təlaş içində çalışmaq (quşlar haqqında). □ Qızılquş pəncəsindən qurtulub özünü insan əlində əsir görən kəklik qurtulmaq üçün həyəcanla çırpınır, əllərimizi dimdikləyirdi. (A.Şaiq).
3. Zərbə ilə örtülmək, bağlanmaq. □ Qapı çırpıldı.
4. Səs çıxardaraq toxunmaq, xəfifcə çarpmaq. □ Neva çırpınır yatağında: Sudan çıxmış balıq kimi. (R.Rza).
5. Üstündəki tozu, torpağı, su damlalarını düşürtmək üçün bədəni şiddətlə sarsıtmaq; silkələnmək. □ Qoyun çimdiriləndən sonra çırpındı.