Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

həqqaniyyət [hək'qa:niyət] isim ərəb

Arxaizm. Haqq və ədalətə uyğunluq; ədalət, insaf, vicdan. □ ..Mən həqqaniyyət tərəfdarıyam. (C.Cabbarlı).

həqqaniyyətlə [hək'qa:niyətnən] zərf

Arxaizm. Ədalətlə, insafla, vicdanla.

həqqülqədəm [hək'qülqədəm] isim ərəb

Arxaizm. Xəstə üstünə gələn həkimə verilən zəhmət haqqı. □ ..Bu da həkimin həqqülqədəmi idi. (Y.V.Çəmənzəminli).

həlak [həlak] isim ərəb

Ölmə, məhv olma, ölüm, məhv, tələf. □ ..Razıyam onun həlakına, sabah bu tədbir tamam və kamal icra olunacaqdır. (M.F.Axundzadə).

həlbəttə [həlbətdə]

hələ [hələ] zərf

1. İnkar cümlələrində gözlənilən bir işin vaxtında baş vermədiyini, gecikmiş olduğunu bildirir – hələ də; indiyədək, hələ ki. □ Camaat hələ yığılmayıb.
2. Vaxt, yer bildirdikdə – artıq, daha. □ Hələ uşaqkən təbiəti sevmişəm.
3. Bir də, əlavə, üstəlik. □ Hələ xəstəyə də baş çəkməliyəm.
4. Hələlik, indi. □ Sən hələ uşaqsan, başa düşməzsən.
5. Bir şeyin qurtarmadığını, davamı, dalı, sonrası olacağını bildirir. □ İşlər hələ qurtarmayıb.

hələ-belə [hələ-belə] zərf

Səbəbsiz, niyyətsiz, ciddi məqsəd olmadan. □ ..heç, əzizim, bir şey olmayıb, hələ-belə yanına gəlmişəm. (İ.Musabəyov).

hələ-həlbət [hələ-həlbət] zərf

Mütləq, hökmən, qəti, necə olur olsun. □ Hələ-həlbət onu bu gün görməliyəm.

hələ-hələ [hələ-hələ]

hələlik [hələlix'] zərf

1. Bir müddət, bir qədər, bir müddətə qədər, müvəqqəti (olaraq). □ Hələlik burada otur.
2. Hazırda, bu saat, indi. □ Hələlik işini gör, söhbət sonraya qalsın.
3. Nitq etiketi. Xudahafiz! görüşənədək! sağ ol! □ ..Hələlik, – deyə, gülə-gülə uzun-caydaq qıza əl elədi.. (M.Hüseyn).

hələm-hələm [hələm-hələm] sifət

1. Hər hansı, hər bir. □ Çünki Mina xanımı təsvir etmək hələm-hələm adamın hünəri deyil. (M.İbrahimov).
2. Zərf kimi: tez, asanlıqla. □ Fiziki işə lap körpəlikdən adət etdiyim üçün hələm-hələm yorulmazdım. (İ.Əfəndiyev).
3. Zərf kimi: boş-boşuna, əsassız, səbəbsiz. □ Mən də hələm-hələm bayraq taxmaram; Göyümdə göyərən göydələnlərə. (M.Araz).

həl-həlbət [həl-həlbət]

həl-hələ [həl-hələ] isim ərəb

Hay-küy, qalmaqal, həyəcan. □ Bu sayaq həl-hələylə bir anda; Gəldi çatdı o vahəyə karvan. (A.Səhhət).

həlim¹ [həlim] sifət ərəb

1. Xasiyyətcə, təbiətcə yumşaq (adam haqqında). □ Həlim adam.
2. Sakit, dinc (heyvan haqqında). □ Həlim buzov iki inəyi əmər. (Atalar sözü).
3. Xoşagələn, ürəyəyatan, qulağa xoş gələn (səs haqqında). □ Müəllim bir qədər həlim və mülayim səslə soruşdu.. (Ə.Vəliyev).

həlim² [həlim] isim ərəb

İçərisində düyü və s. qaynadılması nəticəsində hasil olan qəliz su. □ Süzülmüş düyünün üstünə ilıq su gəzdirməklə onu yuyurlar ki, həlimi getsin.

həlimanə [həlima:nə] ərəb/fars