Haqqımızda Əlaqə
AZ EN RU
Lüğət Orfoqrafiya Ensiklopediya Jurnal Deyimlər Forum
Qeydiyyat Daxil ol
Qeydiyyat Daxil ol
Reklam
Reklam
107 söz
Lüğət seç Əlifba sırası
Əlifba
A B C Ç D E Ə F G Ğ H X I İ J K Q L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z

Etimologiya lüğəti

xaya

Farsca xayedir, yumurta deməkdir. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti

xayra

Farscadır, “baltanı və s. kəsər alətləri itiləmək üçün istifadə olunan bülöv daşı (bərk daş)” deməkdir. Səngxarə isə “qranit”dir, “bərk daş”dır. Aşıq poezi­ya­sında da “bülöv”, “əzmə” mənalarını verən xayra (qayra) kəlməsi mövcuddur. Qədim mənası “hamar daş” deməkdir. İndi “точило” anlamında işlədilir: (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti

xeyirxah

Xeyir ərəbcədir, xah isə farsca xastən (istəmək) məsdəri ilə bağlıdır. Xahiş sözü də xastən feilindən əmələ gəlib. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti

xəbərdar

Xəbər ərəbcədir, dar isə farsca, hərfi mənası “xəbəri olmaq” deməkdir. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti

xəbər-ətər

Birinci hissəsi ərəb mənşəlidir. İkinci hissə isə, əslində, ətər yox, yetər olub. Sonra dəyişib (xəbər-yetər kəlməsi xəbər -ətər formasına düşüb). (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti

xəcalət

Ərəbcə xəcil sözünün cəmidir. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti

xədəng

Fars mənşəlidir, meşədə bitən ağacın bir növüdür, ruslar ona “белый тополь” deyirlər (“ox” mənalı xədəng sözü də var). (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti

Xədicə

Alim Qafurov ərəbcə olan bu sözün mənasını rusca “выкидыш” kimi açıqlayıb. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti

xəfiyyə

Ərəbcədir, məxfi sözü ilə qohumdur. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti

xəkəndaz

Fars mənşəlidir. Xak “torpaq” deməkdir, əndaz isə əndaxtən (atmaq) feilindəndir. Sözün hərfi mənası “torpaq atan” anlamını əks etdirir. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti

xəlbir

Ərəbcədir, bizdə “gözər” (seyrək ələk) deyiblər. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti

xəlifə

Ərəbcə xələf sözü ilə kökdaşdır, “sonra gələn (sələfin antonimi), davamçı” deməkdir. Məhəmməd peyğəmbərin davamçılarına xəlifələr deyilib. İlk dörd xəlifə Əbu Bəkr (632-634), Ömər (634-644), Osman (644-656), Əli (656-661) olmuşlar. Ömər 642-ci ildə İranı almış, Muğana daxil olmuşdur. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti

Xəlil

Ərəbcə “dost” deməkdir. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti

Xəlilullah

Ərəbcə “Allahın dostu, istəklisi” deməkdir. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti

xəlvət

Ərəbcə xolov (tənhalıq) sözünün cəmidir. (Bəşir Əhmədov. Etimologiya lüğəti)

 Etimologiya lüğəti