Azərbaycan dilinin izahlı lüğəti

modern [madern] sifət fr. moderne – ən yeni, müasir

Müasir, çağdaş, yeni, dəbdə olan; dövrün tələb və standartlarına uyğun. □ Modern dizayn.

modernizm [madernizm] isim fr. modernisme – müasir

1. Müasirlik. □ Modernizm tərəfdarı.

2. XIX əsrin sonu-XX əsrin əvvəlində ədəbiyyatda, təsviri və tətbiqi sənətdə özünü keçmişin incəsənətinə və realizmə qarşı qoyan üslub, cərəyan. □ Modernizm cərəyanı.

modifikasiya [madifik'asiya] isim fr. modification < lat. modificatio – ölçüləri dəyişmək, yeniləşmək

Hər hansı bir şeyin şəklinin dəyişməsi, obyektin və predmetin yeni xüsusiyyətlərinin meydana gəlməsi. □ Modifikasiyaya uğramaq.

modul [modul] isim lat. modulus – hədd, ölçü

1. Nümunə, ölçü, parametr; ümumi sistemə tətbiq etmək üçün hazırlanmış nümunə, model. □ Fənn modulu.

2. Dəqiq və texniki elmlərdə bir sıra kəmiyyət və əmsalların adı. □ Elastiklik modulu.

3. Kosmik gəminin müstəqil uçuşlar həyata keçirmək imkanına malik əlavə hissəsi.

Həmçinin bax:

monarxiya [manarxiya] isim yunan

Politologiya. Sülalə hakimiyyəti; hakimiyyətin irsi olaraq bir şəxsdən ailənin digər üzvünə keçməsi; bu üsulla gerçəkləşdirilən dövlət idarəetmə forması. □ Monarxiya üsuli-idarəsi.

monitor [manitor] isim ing. monitor < lat. monitor – təhlükədən xəbər verən, göstərən

1. Elektron qurğular (kompüter, televizor, telekamera) vasitəsilə yaradılan təsviri əks etdirən ekran; displey. □ Monitora baxmaq.

2. Pedaqogika. Orta və ali məktəblərdə sinif başçısı, sinif nümayəndəsi, qrup başçısı.

3. Hərbi. Zirehli döyüş gəmilərinin ilk tiplərindən biri.

monitorinq [manitorink'] isim ing. monitoring – xatırladan, nəzarət edən

Müəyyən proseslərin dinamikasını, qaydalara (standartlara) uyğunluğunu öyrənmək və qeydə almaq məqsədilə həyata keçirilən davamlı, sistemli müşahidə. □ Monitorinq dəqiq müəyyən edilmiş metodika (müşahidə, müqayisə, sorğu və s.) və konkret meyarlar əsasında gerçəkləşdirilir.

Həmçinin bax:

monoqrafiya [manaqrafiya] isim yun. monos... – tək, vahid + ...qrafiya

Konkret bir mövzunun dərindən araşdırılmasından ibarət olan elmi əsər. □ Maraqlı monoqrafiya.

monolit [manalit] isim yun. monolitos – tək daş

1. Bütöv və möhkəm daş parçası; belə daşdan düzəldilmiş (ev, abidə). □ Monolit parçası.

2. Məcazi mənada: bütövlük, birlik, bölünməzlik. □ Monolit birlik.

Həmçinin bax:

monopoliya [manapoliya] isim pol. monopolia < lat. monopolium < yun. monos – tək, yeganə + poleo – satıram

1. İqtisadiyyat. Hər hansı bir əmtəənin istehsalının və ya satışının bir əldə cəmləşməsi; inhisar. □ Monopoliya yaratmaq.

2. İqtisadiyyat. İstehsal və kapitalın cəmləşməsi əsasında yaranan iri sənaye-ticarət birliyi. □ Sənaye monopoliyası.

Həmçinin bax:

monument [manument] isim lat. monumentum < monere – xatırlatmaq

İncəsənət. Tarixi şəxsə və ya hadisəyə həsr olunmuş memarlıq əsəri; abidə. □ Monument ucaltmaq.

monumental [manumental] sifət lat. monumentalis < monere – xatırlatmaq

1. Əzəmətli, möhtəşəm. □ Monumental bina.

2. Məcazi mənada: məzmunca dərin, əsaslı, sanballı. □ Monumental opera.

moratorium [maratoriyum] isim lat. moratorius – ləngidən

Müəyyən öhdəliklərin yerinə yetirilməsi zamanı fasilə; fövqəladə hallarla əlaqədar dövlət tərəfindən hər hansı fəaliyyətin dayandırılması. □ Beynəlxalq qurumlar tərəfindən hər hansı ölkədə hərbi texnikanın, təhlükəli silahların istehsalı və sınaqları ilə bağlı işlərin, hərbi əməliyyatların müvəqqəti dayandırılması da moratorium adlanır.

motiv [mativ] isim fr. motif < lat. moveo – hərəkətə gətirirəm

1. Hər hansı hərəkətə təhrik edən səbəb. □ Olayın motivi.

2. Süjetin ana xətti, ədəbi mətnin sabit forma-məzmun elementi. □ Motivi qabartmaq.

3. Musiqi əsərində aparıcı melodiya. □ Əsas motiv.

motivasiya [mativasiya] isim fr. motif < lat. moveo – hərəkətə gətirirəm

Bu və ya digər davranışı şərtləndirən, stimullaşdıran, insanı məqsədyönlü hərəkətlərə sövq edən səbəb, amil. □ Pedaqogikada motivasiya hər bir dərsin ilk mərhələsini təşkil edir.