Azərbaycan şəxs adlarının izahlı lüğəti

VAHİDƏ

ərəb. vahid sözündəndir. Vahidə qadın adı dilimizdə ancaq bir (olan), tək (olan), yeganə mənalarını ifadə edən Vahid kişi adından (bax: ad – VAHİD) ənənəvi yolla yaranmışdır.

VALİDƏ

ərəb. valid (əslində doğmaq mənasını ifadə edən valyada feilindən) sözündəndir. Valid (bax: ad – VALİD) ata mənasındadır.

Validə isə dünyaya gətirən ana mənasındadır. Valideyn (ana və ata) sözü özündə hər ikisini birləşdirir. Müqəddəs kitab “Quran”da “İbrahim” surəsində ata-ana validəyə kəlməsi ilə ifadə edilmişdir. XX əsrdə məişətimizdə geniş yayılmış Valid kişi adı kimi, Validə qadın adı da XXI əsrdə artıq unudulmaqda olan şəxs adları sırasındadır.

VARİSƏ

ərəb. varis sözündən olub, vərəsə, xələf, davamçı, həmçinin irs olaraq ata-anasından, yaxud yaxın bir kəsdən nə isə almış adam anlamındadır.

Varisə qadın adı vərəsə mənasını ifadə edən Varis kişi adından (bax: ad – VARİSƏ) ənənəvi yolla yaranmışdır.

VASİFƏ

ərəb. vasif (vasafa feilindən) sözündəndir. Vasifə qadın adı təsvir edən, tərifləyən, vəsf edən, mədh edən mənalarını ifadə edən Vasif kişi adından (bax: ad – VASİF) ənənəvi yolla yaranmışdır.

VƏCİHƏ

ərəb. vaciha sözündən olub, gözəl, qəşəng, ürəyəyatımlı, göyçək, gözə xoş görünən anlamlarını ifadə edir.

Vəcihə qadın adı Azərbaycan antroponimikasında qədim adlar sırasındadır. Klassik ədəbiyyatda çox rast gəlinən söz və ifadələrdəndir. Adın daşıyıcılarından Azərbaycanın ilk pesəkar qadın rəngkarı Vəcihə Əli qızı Səmədova (1924-1965) görkəmli Azərbaycan rəssamı, Azərbaycanın Əməkdar İncəsənət Xadimi olmuşdur.

VƏFA

ərəb. vafa (əslində vafa) sözü dilimizdə səbat, etibar, sözünün üstündə durma, borcunu yerinə yetirmə, həmçinin məhəbbətdə sədaqət, etibar mənalarını ifadə edir.

Vəfa şəxs adı Azərbaycan antroponimikasında müştərək şəxs adları sırasındadır. Adın mənasına diqqət verilərkən ifadə olunan xüsusiyyətlərin həm kişilərdə, həm də qadınlarda olması arzuolunandır. Yəqin ki, məişətimizdə bunu əsas götürərək Vəfa adını dünyaya göz açan həm oğlan, həm də qız övladlara vermişlər.

VƏFALI

ərəb. vafa sözündəndir. Müasir Azərbaycan antroponimikasında müştərək şəxs adları sırasında olan Vəfalı (bax: ad – VƏFA) öz əhdində, ilqarında vəfalı olan, sədaqətli olan, etibarlı olan mənasındadır.

VƏSFİYƏ

ərəb. vasfi sözündəndir. Vəsfiyyə qadın adı bir kəsin və ya nəyin isə xüsusi hal və keyfiyyətinə, vəsfinə aid olan anlamındadır.

VƏSFİYYƏ

VƏSXANIM

VƏSİ

ərəb. vasi sözündəndir. Vəsi qadın adı hami, qəyyum anlamındadır.

VƏSİXANIM

ərəb. Vasi və azərb. mürəkkəb adların tərkibində işlənən Xanım adlarının birləşməsindən əmələ gəlmiş mürəkkəb şəxs adıdır.

Vəsixanım (bax: ad – VƏSİ; XANIM) qadın adı Vəsi xanım mənasındadır.

VƏSİLƏ

VƏSMƏ

ərəb. vasma sözü dilimizdə möhür, eləcə də qadınların özlərinə zinət vurmaq məqsədilə qaşlarına çəkdikləri qara rəngli boya (kosmetik vasitə) anlamlarını ifadə edir.

Vəsmə qadın adı da qaşa çəkilən həmin boyanın adındandır. Adın təhrif olunmuş Vəsimə forması da sonradan müstəqil qadın adı kimi rəsmiləşmişdir.

VƏSİMƏ