Azərbaycan dilinin dialektoloji lüğəti

zoxmalamax

Zəngibasar

Yumruq­lamaq. □ Böyrümü zoxmalama, bəsdi.

zoqqa¹

Salyan

Böyük, iri. □ Biz iri adama zoqqa adam di:rüg.

zoqqa²

Kürdəmir

Seçmə. □ Ağacın zoqqasın özün əkdün, pisin mənə verdün.

zol¹

Bakı, Cənubi Azərbaycan, Gədə­bəy, İmişli, Kürdəmir, Qax, Salyan, Şamaxı, Tovuz

Həmişə, daima. □ İşə zol məyi yolleyırsan (İmişli); O, zol köntö-köntö danı­şır (Bakr); Zol sən gileylənersən mənnən (Gədəbəy); Sənə zol dimişəm, küçədə oyna­ma (Salyan).

zol²

Bərdə, Daşkəsən, Dəvəçi, Füzuli, Gədəbəy, Kürdəmir, Meğri, Salyan, Tovuz

Göndən uzununa kəsilmiş müəyyən hissə. □ Bir zol gönnən üş cüt çarıx çıxır (Bərdə); Bu gönnən neçə zol çıxartmağ olu? (Gədə­bəy); O gönnən bi zol mə: kəs (Salyan).

zol³

Şəki

Baramaqurdunun üzərinə yarpaq döşəyərək düzəldilmiş ara. □ Qurt (baramaqurdu) bir az bö.yənnən sora yeyif <yayıb> zol düzəldiylər.

zol⁴

Cənubi Azərbaycan, Göyçay, Kəlbəcər, Quba, Mingəçevir

Düz, birbaşa. □ Qulaməli zol getdi, heç qayıtmadi (Cənubi Azərbaycan).

zola

Basarkeçər, Çənbərək, Gədəbəy, Karvansaray, Qazax, Meğri, Ordubad, Şəm­kir, Tovuz, Zəngilan

1. Qoz çırpmaq üçün uzun ağac (Gədəbəy, Qazax, Meğri, Ordu­bad, Şəmkir, Tovuz). □ Barmaxları elə bil zoladı (Gədəbəy); Mən çıxım cəvizə, sən də zolanı ver ma: (Meğri).

2. Evin üstünə vuru­lan ağac, pərdi (Basarkeçər, Çənbərək, Karvansaray, Zəngilan). □ Zolıyı gətirin, vurax evin üsdə (Zəngilan); Kəlvəcərdən bir zola gətirdim damın üsdün basırmağ üçün (Basarkeçər).

zolabənt

Ordubad

Tənəkləri bağla­maq üçün işlədilən şiv. □ Biz tənəx'ləri zolabəntnən bağlarıx, küləx' yıxmasın.

zolax

Şəki

Rəndənin bir növü. □ Bizdə zolax rəndə yoxdu.

zolata

Meğri

Qoz çırpmaq üçün ağac. □ Mən çıxım cəvizə, sən də altdan zolatanı ver ma:.

zolatay

Balakən, Qax

İri, nəhəng.

zolhay¹

Balakən, Qax

İri, nəhəng.

zolhay²

Zaqatala

Tez-tez. □ Niyə zolhay o yana baxısan?

zollamax

Çənbərək, Kürdəmir, Qa­zax, Şamaxr, Tovuz, Zəngilan

Gönü uzu­nuna kəsmək, zolaq-zolaq kəsmək. □ Gönü qurudub zollamağ lazımdı (Şamaxı); Gönü qabaxcadan duzduyurux, so:ra quruyana yavıx zolluyurux (Zəngilan); O gönü zolluyuf qamçı düzəldəjəm (Tovuz).

zolubeşdən

Cəbrayıl

Saymazyana, ağayana. □ Zolubeşdən uzanıfdı ojağın ba­şında.

zol-zol

İrəvan

Zolaq-zolaq. □ Yaxşı zol-zol parça vardı.

zom

Ağcabədi, Cəbrayıl, Kürdəmir, Zəngilan

Ləklərin arasrnda düzəldilən ki­çik tirə. □ Kələmi ləkin zomuna şitillə (Zən­gilan); Ləkin zomun yaxşı qayırın ki, dağıl­masın (Cəbrayıl).

zomar

Füzuli

Qış azuqəsi.

zomburd

İrəvan

Üzdə olan şiş.